Điểm đầu tiên cho ông Calisto

Theo cách tính thông thường trong bóng đá (BĐ), trận hòa Singapore (SGP) tối thứ ba 14-10 vừa qua đã mang về 1 điểm đầu tiên cho đội tuyển Việt Nam (ĐTVN) dưới triều đại lần thứ 2 của HLV Calisto sau 7 trận đấu với những đối thủ khác nhau. Tùy góc độ nhìn nhận và cảm tính mà người ta đánh giá về điểm đầu tiên này: "ĐT vẫn chưa biết thắng" hoặc "Đã không còn thua"...

Phước Tứ (bên phải) tròn vai trung vệ, nhưng anh lại là người có cú sút nguy hiểm nhất trong cả trận.

Khoan nói đến kết quả, đúng sai, nhưng trước hết phải thừa nhận (với cá nhân người viết là khâm phục) bản lĩnh và sự dũng cảm của vị HLV người Bồ Đào Nha. Bất chấp những điều tiếng, ông Calisto vẫn kiên trì tiếp tục với những thử nghiệm của mình. Trong một trận đấu mà hầu như ĐT đứng trước sức ép không được phép thua, ông vẫn "dám" đưa cả 4/5 gương mặt mới toanh vừa được bổ sung (Quang Cường, Việt Cường, Vũ Phong, Công Minh; người còn lại là thủ môn Quang Huy) và chỉ mới có 3 ngày tập cùng ĐT vào sân thi đấu, trong đó có 2 chơi hầu như đủ 90 phút mà một lại được thử ở vai trò mà anh chưa bao giờ đảm nhiệm trước đây. Điều mà người tiền nhiệm, HLV A.Riedl trước đây (và nhiều nhà cầm quân khác) chắc chắn không bao giờ dám làm. Thêm một thử nghiệm mới táo bạo (và có phần khó hiểu với không ít người) là việc chuyển hậu vệ Quang Thanh sang biên trái để tân binh Quang Cường của Đà Nẵng trấn giữ hành lang phải. Ngoài ra, cũng bất chấp một số ý kiến đòi trả các cầu thủ về vị trí sở trường, ông Calisto tỏ rõ quyết tâm theo đuổi đến cùng ý đồ tiếp tục hoán chuyển vị trí 2 tiền vệ Tấn Tài - Thành Lương sang cánh nghịch với chân thuận để tạo đột biến bằng tấn công trung lộ và đặc biệt là tận dụng các cú sút từ tuyến 2 (một cú sút như vậy của Thành Lương đã suýt thành bàn nếu thủ môn SGP không xuất sắc kịp tung người đẩy bóng vọt xà. Ở vai trò mới này, tại Cúp BĐ quốc tế TP.Hồ Chí Minh, với cái chân trái rất "dị" Thành Lương cũng đã không ít lần có những cú sút cực kỳ hóc hiểm, chỉ tiếc may mắn vẫn chưa mỉm cười với anh). Chính Thành Lương là cầu thủ ông Calisto đánh giá có phong độ xuất sắc nhất hiện nay của ĐTVN.

Dù vậy, trước sức ép của dư luận phải chặn đứng đà tụt dốc của ĐT, HLV Calisto cũng buộc phải có sự "nhượng bộ" khi chọn lối đá an toàn: phòng ngự, phản công - cho dù VN là chủ nhà - thay vì chơi pressing, luôn xông lên phía trước như ở Cúp TP.Hồ Chí Minh. Với tư tưởng trước hết là không thua đã rồi mới tính, ĐTVN có tới 6 cầu thủ (4 hậu vệ và cả 2 tiền vệ trung tâm đá rất thấp) thường trực làm nhiệm vụ phòng thủ, khi mất bóng lập tức cả tiền đạo cũng lùi về nửa sân để hỗ trợ. Tuyến giữa với cặp tiền vệ trung tâm Minh Châu - Việt Cường đều có xu hướng phòng ngự, tuy không xuất sắc nhưng đã hoàn thành nhiệm vụ tranh cướp, cản phá; giúp đạt được sự cân bằng hơn giữa công và thủ, đặc biệt đã "lấp" đáng kể khoảng trống cự ly với cặp trung vệ vốn là nhược điểm chí tử bị đối phương triệt để khai thác ở Cúp TP.Hồ Chí Minh. Với riêng Việt Cường, nên dành cho anh lời khen ngợi thay vì quá khắt khe. Vốn là một hậu vệ cánh, lần đầu tiên và chỉ có 3 ngày làm quen ở vị trí mới lại rất quan trọng của ĐT mà cầu thủ Đồng Tháp đã chơi trọn vẹn (chỉ bị thay ra ở phút 92 + 2 bởi Công Minh vì chấn thương) là rất đáng ghi nhận. Không chỉ tròn vai, Cường còn có những pha bất thần xông lên, lẻn vào 2 nách vùng cấm rất nguy hiểm - một bài tấn công mới của ông Calisto tuy còn chưa nhuần nhuyễn. Một tiến bộ rõ nét nữa so với 3 trận đấu tại Cúp TP.Hồ Chí Minh là sự tuân thủ đấu pháp, ý đồ chiến thuật của toàn đội. Cự ly, dịch chuyển đội hình, sự gắn kết giữa các tuyến và các vị trí đã có phần hợp lý hơn. Các tiền vệ có ý thức hỗ trợ, bọc lót cho nhau và cho 2 hậu vệ biên khi họ lên tham gia tấn công. Đặc biệt là việc tích cực sút xa từ mọi vị trí khi có cơ hội, kể cả trung vệ Phước Tứ.

Tuy nhiên, thẳng thắn mà nói thì đây là trận hòa may mắn cho đội chủ nhà. Hàng phòng thủ Việt Nam vẫn mắc rất nhiều sai sót, đặc biệt là trong chọn vị trí, bọc lót theo tuyến nghiêng. Minh Đức rõ ràng đáng tin cậy hơn Chí Công rất nhiều nhưng đã quá lâu (kể cả ở CLB SLNA) anh không chơi vị trí trung vệ nên chưa tìm lại được cảm giác vị trí. Quang Cường mới chân ướt chân ráo lần đầu tiên lên tuyển chưa kịp bắt nhịp, còn Quang Thanh vẫn chưa quen với nhiệm vụ phòng thủ bên cánh trái (dù hỗ trợ tấn công có khá hơn). Có không dưới 3 tình huống các hậu vệ để khung thành nhà "lộ mặt tướng", đưa thủ môn Hồng Sơn vào thế phải đối mặt với các chân sút đối phương mà nếu các pha kết thúc của SGP chính xác hơn cũng như thủ môn Hồng Sơn không trong một chiều xuất thần thì ĐT của ông Calisto đã nhận lãnh thất bại thứ 7. Trong tấn công, xem ra ông Calisto vẫn chưa tìm ra bộ đôi tiền đạo ưng ý. Cặp Công Vinh - Bảo Khanh rất tích cực di chuyển nhưng vẫn chưa có tiếng nói chung, đôi khi dẫm chân nhau. Đặc biệt, khi cả Minh Phương và Tài Em đều không có mặt, sự thiếu vắng vai trò của một thủ lĩnh dẫn dắt, điều phối thế trận càng lộ rõ.

Với một đội bóng trải qua 7 trận chỉ giành được vỏn vẹn 1 điểm trong tổng số 21 điểm tuyệt đối là đã rơi vào tình trạng khủng hoảng báo động. Nhưng trong chu kỳ chuẩn bị thì mỗi thất bại, kết quả chưa như ý lại có ý nghĩa tích cực ở chỗ giúp HLV và các cầu thủ sớm thấy rõ những hạn chế, nhược điểm cần khắc phục, sửa chữa; miễn là phải tin tưởng, kiên trì mục tiêu đã định để không hoang mang, đánh mất tinh thần. Vấn đề là trận sau phải tiến bộ hơn trận trước. Từ hôm nay đến ngày khai mạc AFF Suzuki Cup còn tròn đúng 50 ngày nữa. Trước mắt ĐT sẽ có gần 2 tuần chuẩn bị cho T&T Cup (khai mạc ngày 28/10), với việc gọi trở lại tiền vệ kỳ cựu Trường Giang, cuộc thử nghiệm, tìm kiếm của ông Calisto chắc chắn vẫn chưa dừng lại ở giải đấu với Uzbekistan, CHDCND Triều Tiên và Thái Lan này.

Đông Kha