Các luận điểm ngoại giao chính của Hillary Clinton

Khi thông báo chọn Hillary Clinton làm Ngoại trưởng trong chính quyền mới, Tổng thống mới đắc cử Barack Obama đã mô tả cựu đệ nhất phu nhân Mỹ là một phụ nữ "tầm cỡ" và chiếm "trọn vẹn niềm tin" của ông.

Thượng nghị sĩ Hillary Clinton phát biểu tại cuộc họp báo ở Chicago ngày 1/12 sau khi Tổng thống mới đắc cử Barack Obama thông báo chọn bà làm Ngoại trưởng. (Ảnh: Reuters)

Hillary Clinton cam kết sẽ dành "tất cả" cho công việc.

"Người dân Mỹ yêu cầu không chỉ một đường lối mới ở trong nước mà còn một nỗ lực mới nhằm phục hồi vị thế của Mỹ trên thế giới như là một sức mạnh cho sự thay đổi tích cực", Hillary nhấn mạnh.

Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ hiện nay, Condoleezza Rice, ca ngợi Hillary Clinton là một "người truyền cảm hứng", mang lại "nhiệt huyết và trí tuệ" cho vai trò người đứng đầu Bộ Ngoại giao Mỹ.

"Và quan trọng nhất, tôi biết bà là người có phẩm chất cần thiết nhất cho công việc này: Tình yêu nước Mỹ sâu sắc".

Dưới đây là một số quan điểm về các vấn đề chính sách ngoại giao mà cựu đệ nhất phu nhân Mỹ đã bày tỏ:

Iraq

"Kết thúc cuộc chiến Iraq là bước đi đầu tiên hướng tới khôi phục khả năng lãnh đạo của Mỹ trên toàn cầu", Hillary Clinton viết cách đây một năm trong một bài báo đăng trên tạp chí Foreign Affairs. Các binh sĩ Mỹ phải được đưa về nhà an toàn, bà khẳng định.

Tuy nhiên, trong chiến dịch vận động tranh cử, Hillary Clinton tỏ ra miễn cưỡng hơn Barack Obama trong việc cam kết một khung thời gian chắc chắn cho việc rút quân Mỹ khỏi Iraq. Bà từ chối xin lỗi về việc đã bỏ phiếu ở Thượng viện năm 2002 cho phép tiến hành cuộc chiến, nhưng nhấn mạnh rằng bà muốn cuộc bỏ phiếu đó trở lại để bắt đầu lại.

Afghanistan, Pakistan và al-Qaeda

Trong cuộc đua giành vị trí ứng viên đề cử của Đảng Dân chủ, Hillary Clinton nói rằng Mỹ nên tập trung nhiều hơn vào cải thiện tình hình an ninh ở Afghanistan. Bà kêu gọi triển khai thêm binh sĩ tới đó. Bà cũng cho rằng một phái viên Mỹ, người có thể qua lại gặp gỡ các nhà lãnh đạo Afghanistan và Pakistan, sẽ hỗ trợ họ trong các nỗ lực chống lại sự hồi sinh của Taliban và al-Qaeda ở các nước này.

Iran

Một câu hỏi lớn đối với Ngoại trưởng Mỹ là cách thức tiếp cận Iran. Chính quyền Bush, vốn buộc tội Iran đang cố gắng chế tạo bom hạt nhân và hậu thuẫn các nhóm nổi dậy ở Iraq, đã cắt đứt mọi sự liên lạc với chính quyền Tehran.

Trong mùa bầu cử Tổng thống sơ bộ, Hillary Clinton chỉ trích rằng việc ông Obama sẵn sàng gặp gỡ các nhà lãnh đạo Iran, Syria và CHDCND Triều Tiên là bằng chứng cho thấy ông thiếu kinh nghiệm về chính sách ngoại giao. Bà đe dọa sẽ "xóa sổ" Iran nếu nước này dùng vũ khí hạt nhân tấn công Israel.

Tuy nhiên, Hillary cho rằng cần phải lôi kéo Iran, Syria và các quốc gia khác trong khu vực vào các cuộc hội đàm về tương lai Iraq.

Và một trong các cố vấn chính sách ngoại giao hàng đầu của Hillary, Richard Holbrooke, cựu trợ lý Ngoại trưởng Mỹ, mới đây đưa ra ý kiến rằng các mối liên hệ của Mỹ với Iran nên bắt đầu thông qua các kênh riêng và bí mật để xác định liệu đó có là một cơ sở để tiếp tục.

Trung Đông

Hillary Clinton nhấn mạnh sự cần thiết phải thiết lập hòa bình giữa Israel và khối Ảrập. Bà nói rằng, cơ bản là lập một nhà nước Palestine ở Gaza và Bờ Tây để đổi lấy một tuyên bố cuộc khủng hoảng đã chấm dứt. Bên cạnh đó là công nhận quyền tồn tại của Israel, các bảo đảm cho an ninh của Israel, công nhận về ngoại giao và bình thường hóa các quan hệ giữa nước này với các quốc gia Ảrập.

"Chính sách ngoại giao của Mỹ là rất quan trọng trong việc giúp giải quyết cuộc xung đột này", Hillary Clinton nói trong bài báo đăng trên tạp chí Foreign Affairs số ra tháng 11-12/2007. Bà nhấn mạnh, Mỹ sẽ giúp có được sự hỗ trợ của người Ảrập dành cho ban lãnh đạo Palestine vốn đang sẵn sàng tham gia vào tiến trình đối thoại với người Israel.

Nga và kiểm soát vũ khí

"Tôi nghĩ bà ấy có thể sẽ kiên quyết đối với Nga", trích lời Kim Holmes - Phó Chủ tịch phụ trách về các nghiên cứu chính sách ngoại giao và quốc phòng tại Tổ chức Heritage. "Bà ấy vốn nổi tiếng là người cứng rắn nói chung, bà ấy được biết tới và được tôn trọng vì tính cách đó".

Tuy nhiên, Hillary chỉ trích chính quyền Bush đặt trọng tâm vào "công nghệ phòng thủ tên lửa tốn kém và chưa qua thử thách" - một trong những điểm chính gây căng thẳng trong quan hệ Nga - Mỹ thời gian gần đây.

Hillary ủng hộ việc tiếp tục cắt giảm các kho hạt nhân của Mỹ và Nga.

Trung Quốc và CHDCND Triều Tiên

Hillary Clinton cho rằng quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc sẽ là mối quan hệ song phương quan trọng nhất trên thế giới trong thế kỷ này. Nhấn mạnh sự giúp đỡ của Trung Quốc là rất quan trọng trong việc đạt được một thỏa thuận đa phương nhằm giải trừ các cơ sở hạt nhân của CHDCND Triều Tiên, bà nói: "Chúng ta sẽ xây dựng khuôn khổ này để thiết lập một hệ thống an ninh Đông Bắc Á".

Thương mại

Giống như Obama, Hillary Clinton cho rằng nước Mỹ nên hoặc thương lượng lại hoặc không tham gia vào Thỏa thuận Thương mại Tự do Bắc Mỹ. Bà cũng kêu gọi một "thời gian tạm nghỉ" khỏi các thỏa thuận thương mại mới và xem xét lại từ đầu đến cuối chính sách thương mại.

(Theo Reuters, BBC)