Iran đưa ra kế hoạch mở rộng vai trò tại Iraq

Đại sứ Iran tại Baghdad đã công bố kế hoạch phác thảo về khả năng mở rộng quan hệ kinh tế và quân sự với Iraq, trong đó bao gồm việc mở một ngân hàng quốc gia Iran tại trung tâm thủ đô của Iraq.

Đại sứ Iran tại Baghdad đã công bố kế hoạch phác thảo về khả năng mở rộng quan hệ kinh tế và quân sự với Iraq, trong đó bao gồm việc mở một ngân hàng quốc gia Iran tại trung tâm thủ đô của Iraq.

Đại sứ Iran tại Iraq Hassan Kazemi Qumi.

Giới phân tích cho rằng, động thái này càng làm Iran lún vào sự bất đồng sâu hơn với lực lượng Mỹ hiện đang bắt giữ một số người Iran trong vài tuần này.

Đại sứ Iran Hassan Kazemi Qumi cho hay, Iran đã chuẩn bị cho đề xuất trợ giúp huấn luyện, trang bị và cố vấn với lực lượng an ninh Iraq, đồng thời, sẵn sàng đảm nhận trách nhiệm chính trong việc tái thiết Iraq, một lĩnh vực mà Mỹ đã thất bại kể từ khi lãnh đạo lực lượng liên minh lật đổ Tổng thống Saddam Hussein cách đây gần bốn năm.

Ông Qumi lần đầu tiên cũng thừa nhận, hai người Iran bị lực lượng Mỹ bắt giữ và sau đã được tự do hồi tháng trước là các quan chức an ninh. Tuy nhiên, những người này đang thực hiện các cuộc thảo luận hợp pháp với Chính phủ Iraq.

Trước đó, tờ Washingtonpost đưa tin, Tổng thống Mỹ Bush đã cho phép lực lượng Mỹ được thực hiện bất cứ hành động nào cần thiết chống lại người Iran tại Iraq nếu phát hiện họ có hành vi thù địch.

Đại sứ Iran đã bất ngờ chấp nhận cuộc phỏng vấn sau nhiều đề nghị lặp đi lặp lại kể từ lần đầu tiên Mỹ bắt giữ người Iran tại Iraq hôm 21/12. Vụ bắt giữ, cộng với những tranh cãi xung quanh chương trình hạt nhân đã khiến căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Iran. Tháng này, lực lượng Mỹ đã bắt thêm năm người Iran trong cuộc vây ráp một văn phòng ngoại giao ở thành phố phía bắc Iraq, Erbil.

Trong khi chỉ cung cấp một số chi tiết nhỏ, Mỹ nói rằng, các bằng chứng thu thập được tại cuộc vây ráp ở Baghdad xung quanh khu nhà một lãnh đạo người Shiite, cho thấy sự dính líu của một số người Iran trong kế hoạch tấn công quân đội Mỹ và Iraq.

Với phát ngôn khá kiềm chế, ông Qumi đánh giá, các bằng chứng mà quân đội Mỹ nói có được là những tấm bản đồ khu vực sinh sống của người Sunni, Shiite tại Baghdad. Những tấm bản đồ này rất phổ biến và chẳng chứng minh cho điều gì cả.

Đại sứ Iran tại Iraq đã có một động thái bất ngờ khi thông báo Tehran sẽ sớm mở ngân hàng quốc gia tại Iraq, trong nỗ lực xây dựng một cơ quan tài chính mới của người Iran. Một quan chức ngân hàng Iran Hussein al-Uzri, đã xác nhận việc nước này có một giấy phép mở ngân hàng mới. “Nó sẽ tăng cường giao dịch giữa hai quốc gia", ông Uzri nhấn mạnh.

Một số quan chức Mỹ và Iraq khẳng định, rất khó bình luận về phát biểu của ông Qumi cho tới khi được trao đổi thông tin qua con đường chính thức. Sean McCormack, một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Mỹ hôm qua (18/1) cho hay, Mỹ có bằng chứng đáng tin cậy về sự dính líu của Iran trong các vụ xung đột bè phái tại Iraq. “Chúng tôi có thông tin về bí mật này và không ngừng tìm thêm nhiều bằng chứng mới".

Còn các quan chức Iraq cũng không đưa ra bình luận về những chương trình cụ thể. “Chúng tôi sẵn sàng hoan nghênh mọi sáng kiến tham gia công cuộc tái thiết", Qasim Daoud, cựu cố vấn an ninh Iraq nói. Liên minh chiến lược của chúng tôi là với Mỹ, nhưng cùng lúc, chúng tôi cũng tìm kiếm sự tham gia của quốc gia khác".

Barham Salih, quyền phó thủ tướng phụ trách các vấn đề kinh tế chia sẻ quan điểm với ông Qumi. “Lợi ích quốc gia Iraq đòi hỏi quan hệ láng giềng tốt với Iran và những nước khác, nhưng phải phù hợp với chủ quyền đất nước". (Theo NYtimes)