Vi phạm hành lang an toàn giao thông đường bộ bát nháo vỉa hè, lòng lề đường

Thời gian qua, tại hầu hết các thị trấn, thị tứ trong tỉnh đều xảy ra tình trạng lấn chiếm vỉa hè, lề đường để làm nơi buôn bán. Vào nhiều thời điểm, vỉa hè của nhiều đoạn đường "biến" thành của riêng. Với vi phạm này, không những người đi bộ bị buộc phải đi đưới lòng đường mà còn gây cản trở đến trật tự an toàn giao thông. Các cơ quan chức năng như cảnh sát giao thông, cảnh sát trật tự và thanh tra giao thông (TTGT) liên tục tiến hành giải tỏa, thu gom các phương tiện cản trở giao thông. Thế nhưng, dường như việc làm của lực lượng này chỉ như... "bắt cóc bỏ dĩa".

Hành lang an toàn giao thông ở phía trước Tỉnh đội (QL 1K) bị lấn chiếm dùng làm nơi kinh doanh.

* Mạnh ai nấy... vi phạm

Ở nội ô TP. Biên Hòa, để phân định rõ vỉa hè dành cho người đi bộ, đồng thời tạo sự thông thoáng và mỹ quan cho các tuyến đường, ngành giao thông đã kẻ vạch vàng trên vỉa hè. Tính từ vạch này trở ra, tất cả phương tiện, hàng hóa đều không được dựng hoặc bày trên đó. Thế nhưng, việc cơ quan chức năng quy định là một lẽ, còn người kinh doanh có chấp hành hay không lại là chuyện khác!

Một trong những tuyến đường có nhiều trường hợp vi phạm hành lang an toàn giao thông đường bộ ở TP. Biên Hòa là quốc lộ 15 - tính từ ngã ba Vườn Mít đến vòng xoay Tam Hiệp. Nhiều đoạn đường ở hai bên quốc lộ này được chủ nhà tận dụng mặt tiền để kinh doanh, buôn bán. Điều đáng nói ở chỗ, nhiều mặt hàng kinh doanh được chủ cửa hàng ngang nhiên bày bán trên vỉa hè, không còn chỗ cho người đi bộ. Chẳng hạn, chỉ riêng đoạn đường gần chợ Tân Mai, những cửa hàng kinh doanh đồ mộc, cửa hàng bán vật liệu tổng hợp và nhiều mặt hàng khác được "trưng bày" hết ngày này sang ngày khác. Hay như ở khu vực phường Tam Hiệp, nhiều đoạn vỉa hè đã bị chiếm dụng để sửa xe gắn máy, kinh doanh giải khát, quần áo... Điều dễ nhận thấy là khi có khách vào mua hàng, đương nhiên phải dựng xe ra sát lòng đường, thậm chí xuống cả mặt đường nên gây trở ngại cho các phương tiện lưu thông. Tại "nút cổ chai" ở phường Tam Hòa - một trong những khu vực thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông vào giờ cao điểm thì tình trạng lấn chiếm vỉa hè để kinh doanh buôn bán càng trở nên nhếch nhác. Có những điểm kinh doanh, khách đến giao dịch đã tập trung nhiều người và xe chiếm hẳn một khoảng không gian làm mất tầm nhìn đối với người điều khiển phương tiện. Chỉ riêng đoạn từ chợ Tam Hòa đến vòng xoay Tam Hiệp, các cửa hàng kinh doanh điện máy, điện tử thường xuyên "quảng cáo" mặt hàng trên vỉa hè; có những điểm bán tạp hóa hoặc sửa xe còn dựng và bày vật dụng ra sát lòng đường tạo ra hình ảnh rất khó coi. Ở khu vực Hố Nai, Phúc Hải (quốc lộ 1K), đường đi Bửu Long... tình trạng buôn bán trên vỉa hè nhiều năm qua đã trở nên quen thuộc với người đi đường.

Ngoài việc chiếm dụng vỉa hè để kinh doanh buôn bán, thì tình trạng vi phạm hành lang an toàn giao thông bằng hành vi đục gờ lề đường cũng diễn ra ở nhiều trục đường như Đồng Khởi, quốc lộ 1K (đoạn từ vòng xoay Tân Phong đến ngã ba Vườn Mít). Trên các tuyến đường kể trên, nhiều hộ gia đình đã "chế tác" lối vào nhà mình một cách tự phát như đẽo bỏ gờ đường (cao khoảng 30 cm) rồi đặt tấm đan bằng bê tông hay sắt. Kiểu mạnh ai nấy đục gờ đường đã làm cho một số đường trở nên nham nhở, xấu xí... Đáng tiếc là, dù biết rất rõ việc lấn chiếm vỉa hè là vi phạm hành lang an toàn giao thông, nhưng một số chủ hàng kinh doanh và hộ có "sáng kiến" tạo độ dốc vào nhà mình bằng cách đục gờ đường, khi nghe hỏi vì sao không để vỉa hè được thông thoáng như chức năng của nó, đã tỉnh bơ trả lời: "Người ta làm được thì tôi cũng làm được!"(!?).

* Phải có sự phối hợp đồng bộ

Đoạn "nút cổ chai" ở phường Tam Hòa, một đoạn đường vi phạm hành lang an toàn giao thông.

Tương tự như Biên Hòa, trên các trục đường các ở thị trấn, thị tứ trong tỉnh, việc lấn chiếm vỉa hè, lề đường diễn ra phổ biến. Thời gian qua, cơ quan chức năng các huyện: Xuân Lộc, Định Quán, Long Thành, Nhơn Trạch..., đã phải thường xuyên tiến hành giải tỏa để lấy lại chức năng thực sự cho các vỉa hè, lề đường. Song lạ ở chỗ, khi ngành chức năng đi khỏi, mọi việc lại diễn ra như cũ. Trong những ngày cùng với lực lượng TTGT đi khảo sát một số tuyến đường trong TP. Biên Hòa và các huyện, chúng tôi nhận thấy, ngoài việc tận dụng vỉa hè để làm nơi kinh doanh, có không ít trường hợp còn lấn chiếm để xây dựng công trình dân dụng như quầy hàng, đường đi và cả... nhà ở. Nhận định về việc vi phạm hành lang an toàn giao thông đường bộ, một số cán bộ trong TTGT tỏ rõ mệt mỏi và cho biết: Giải tỏa hành lang an toàn giao thông đường bộ là điều cần thiết. Thế nhưng, nếu ngành chức năng có nỗ lực đến mấy mà người dân vẫn không thiện chí thực hiện; hoặc thiếu ý thức chấp hành pháp luật thì cũng như không. Mặt khác, chính quyền cơ sở đóng vai trò chủ đạo trong việc giáo dục người dân tuân thủ các quy định của pháp luật. Chính vì vậy, nhất thiết phải có sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan chức năng, chính quyền và đoàn thể các địa phương trong việc lập lại trật tự đối với hành lang an toàn giao thông đường bộ thời gian tới. Riêng Phó chánh thanh tra Sở Giao thông Đồng Nai Dương Mạnh Hưng nhấn mạnh: "Trong số các trường hợp vi phạm hành lang an toàn giao thông đường bộ, có không ít điểm do lịch sử để lại. Ví dụ, cụm dân cư dọc 2 bên quốc lộ 15 đã hình thành trước ngày miền Nam thống nhất. Do đó, để có thể đảm bảo hành lang an toàn giao thông thông suốt tại tuyến đường này thì cần có thời gian và cả kinh phí đền bù giải tỏa. Dĩ nhiên, TTGT sẽ đề xuất những giải pháp khả thi để đảm bảo thực hiện nghiêm túc đối với việc bảo vệ hành lang an toàn giao thông trong thời gian tới.".

Có thể nói, việc kinh doanh buôn bán của người dân thành thị từ lâu đã trở thành thói quen cố hữu trong việc bày hàng ra lề đường. Thực ra, nhu cầu kinh doanh trong cuộc sống là chuyện tế nhị và hết sức nhạy cảm, song ý thức trách nhiệm công dân làm sao để không ảnh hưởng đến vẻ mỹ quan và an toàn giao thông đối với người đi đường mới là điều quan trọng. Hơn nữa, trong thời gian gần đây, tai nạn giao thông ngày càng gia tăng - trong đó, một trong những nguyên nhân là do hạ tầng cơ sở chưa đáp ứng kịp thời so với sự phát triển chung. Vì thế, hơn bao giờ hết, việc lập lại trật tự trên vỉa hè, lòng lề đường cũng sẽ góp phần hạn chế tai nạn giao thông.

Tạ Nguyên (còn tiếp)