Lời giải cho bài toán khó!

Chủ trương "tái định cư phải đi trước một bước" đã có từ lâu. Với hiện tại, thực hiện chủ trương này là quá khó khăn hay đó là nhiệm vụ bất khả thi?

Chủ trương "tái định cư phải đi trước một bước" đã có từ lâu. Với hiện tại, thực hiện chủ trương này là quá khó khăn hay đó là nhiệm vụ bất khả thi?

Người dân bị giải tỏa đất để Nhà nước thu hồi thực hiện các dự án thì được bố trí tái định cư (TĐC). Đến thời điểm này, toàn tỉnh đã quy hoạch xây dựng được 79 khu TĐC, nhiều nhất là TP.Biên Hòa với 18 khu, kế đến là các huyện: Long Thành có 17 khu, Trảng Bom 15 khu, Nhơn Trạch 11 khu, những địa phương còn lại đều có từ 1 đến 9 khu. Số khu TĐC này sẽ bố trí cho ít nhất 15.763 hộ dân TĐC. Đó là chưa kể một số khu đang trong thời gian lập thủ tục đầu tư.

Tuy nhiên, điều khiến các nhà quản lý phải suy nghĩ là việc xây dựng và bố trí TĐC ở một số nơi chưa phù hợp chưa. Ông Huỳnh Văn Huệ, Phó giám đốc Sở tài chính đưa ra con số thống kê cho thấy, huyện Long Thành mới có 22,4% hộ xây nhà ở trong tổng số 1.003 lô đất TĐC đã cấp. Khu TĐC xã Phước Bình (huyện Long Thành) đã xây dựng xong và tiến hành phân lô nhưng người dân không đến xây nhà ở. Tại huyện Trảng Bom có 52% hộ thực sự đến ở tại các khu TĐC và 48% hộ còn lại không có nhu cầu sử dụng hoặc đã sang nhượng phần đất TĐC lại cho người khác. Hay như khu TĐC cho ngư dân lòng hồ Trị An (huyện Vĩnh Cửu) dù đã giao 35/174 lô đất cho các hộ dân tự xây nhà ở, nhưng vẫn chưa có căn nhà nào được xây dựng. Phó chủ tịch HĐND tỉnh Huỳnh Chí Thắng thì cho biết, qua giám sát tại huyện Nhơn Trạch cho thấy chỉ 25-30% số hộ đến xây nhà ở tại các khu TĐC, số còn lại đã bán sang tay để đi nơi khác mua đất cất nhà ở và đất sản xuất nông nghiệp. Từ những thực tế này, ông Huỳnh Văn Huệ nói: "Việc quy hoạch, xây dựng các khu TĐC chưa phù hợp, chưa thuận tiện, chất lượng chưa đảm bảo... là nguyên nhân không thu hút được người dân vào ở".

Vì vậy, nhiều người dân bị giải tỏa trắng đề nghị các địa phương, các chủ dự án cần thực hiện đúng trách nhiệm của mình: Quy hoạch TĐC phải gắn liền với các dự án đầu tư; việc TĐC phải đi trước một bước và các khu TĐC phải được quy hoạch tại những vị trí thuận tiện. Trong bố trí TĐC cần xem xét điều kiện địa bàn nông thôn để bố trí thêm phần đất vườn cho bà con có thể sản xuất kinh doanh nhằm ổn định cuộc sống.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Đinh Quốc Thái thì nói rằng, trong khi chờ chủ trương của Chính phủ về hỗ trợ tài chính cho các dự án TĐC, UBND tỉnh suy nghĩ đến việc đứng ra "bảo trợ" cho các doanh nghiệp vay vốn của nước ngoài để đầu tư xây dựng các khu TĐC. Bởi làm như vậy vừa nhanh, lãi suất rẻ hơn so với việc tỉnh phải bỏ tiền ra thuê nhà cho người dân tạm cư tháng này qua năm kia.

Nói về trách nhiệm của các địa phương trong công tác xây dựng và bố trí TĐC, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Văn Một yêu cầu UBND cấp huyện cần lựa chọn các khu đất thuận lợi về vị trí giao thông để bố trí TĐC. Ông cũng lưu ý, phải hết sức tránh làm theo cảm tính là chỗ nào ít vướng giải tỏa, đền bù thì triển khai mà không tính đến quyền lợi của người dân được TĐC về cơ sở hạ tầng, điều kiện sinh sống, đi lại, học hành, sản xuất - kinh doanh.

Phong Vũ