Nỗ lực đưa Pháp lệnh Ưu đãi người có công vào thực tiễn

Sau hơn 1 năm Pháp lệnh Ưu đãi người có công (NCC) số 02 (gọi tắt là Pháp lệnh 02) có hiệu lực, các cấp, các ngành trên địa bàn Đồng Nai đã có nhiều nỗ lực đưa pháp lệnh vào thực tiễn.

Sau hơn 1 năm Pháp lệnh Ưu đãi người có công (NCC) số 02 (gọi tắt là Pháp lệnh 02) có hiệu lực, các cấp, các ngành trên địa bàn Đồng Nai đã có nhiều nỗ lực đưa pháp lệnh vào thực tiễn.

Đại tá Bùi Văn Sỹ, Phó chính ủy Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh tặng quà của Bộ Quốc phòng, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh và trò chuyện với Bà mẹ Việt Nam anh hùng Nguyễn Thị Mao (ngụ xã Tây Hòa, H.Trảng Bom). Ảnh: N.Hà

Bà Nguyễn Thị Kim Ngân, Trưởng phòng NCC (Sở LĐ-TBXH) cho biết so với quy định cũ, Pháp lệnh số 02 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Nghị định 131/2021/NĐ-CP ngày 30-12-2021 của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp thi hành Pháp lệnh số 02 đã mở rộng hơn các điều kiện nhằm hỗ trợ NCC vươn lên trong cuộc sống. Đồng thời, Pháp lệnh số 02 có những quy định chặt chẽ trong việc xem xét hồ sơ NCC để thực hiện đúng việc tri ân, đền ơn đáp nghĩa, tôn vinh đúng người, đúng đối tượng.

* Mở rộng đối tượng

Cũng theo bà Nguyễn Thị Kim Ngân, Pháp lệnh số 02 quy định rõ các nguyên tắc thực hiện chính sách ưu đãi NCC với cách mạng và thân nhân NCC cách mạng phải đảm bảo mức sống của NCC bằng hoặc cao hơn mức trung bình của cộng đồng dân cư nơi cư trú.

“Như vậy, đối chiếu với những quy định của Pháp lệnh số 02 và khảo sát thực tế mức sống NCC trên địa bàn theo tiêu chí thu nhập, NCC của tỉnh đều có mức sống khá tốt hoặc ít nhất bằng mức trung bình của cộng đồng dân cư” - bà Ngân nhấn mạnh.

Bà Ngân cho biết thêm, Pháp lệnh 02 còn bổ sung, mở rộng đối tượng được hưởng như người bị địch bắt tù đày, do trực tiếp hoạt động cách mạng, trực tiếp chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế sau năm 1975. Mở rộng đối tượng người hoạt động kháng chiến giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc như: người được Nhà nước khen thưởng huân, huy chương chiến thắng. Bổ sung đối tượng hưởng ưu đãi là vợ hoặc chồng liệt sĩ lấy chồng hoặc vợ khác mà nuôi con liệt sĩ đến tuổi trưởng thành hoặc chăm sóc cha đẻ, mẹ đẻ liệt sĩ khi còn sống hoặc vì hoạt động cách mạng mà không có điều kiện chăm sóc cha đẻ, mẹ đẻ liệt sĩ khi còn sống.

Một điểm đáng chú ý khác của Pháp lệnh số 02 là chuẩn hóa các điều kiện, tiêu chuẩn xem xét, công nhận NCC với cách mạng theo đúng nguyên tắc chặt chẽ, thật sự xứng đáng, tôn vinh đúng đối tượng.

Đặc biệt, thời kỳ đất nước hòa bình, Pháp lệnh số 02 chỉ xem xét công nhận liệt sĩ và thương binh đối với 4 nhóm trường hợp. Trong đó, nhóm trường hợp đầu tiên quy định tại Điểm K, Khoản 1, Điều 14: Người hy sinh trong trường hợp “Đặc biệt dũng cảm cứu người, cứu tài sản của Nhà nước, của nhân dân hoặc ngăn chặn, bắt giữ người có hành vi phạm tội, là tấm gương có ý nghĩa tôn vinh, giáo dục, lan tỏa rộng rãi trong xã hội” cũng được cơ quan có thẩm quyền xem xét công nhận là liệt sĩ. Đây là yếu tố giúp cơ quan chức năng, chính quyền địa phương không bị lúng túng khi xem xét chế độ cho người dân, nhất là các “hiệp sĩ” trong các CLB phòng, chống tội phạm hy sinh trong quá trình hỗ trợ lực lượng chức năng truy bắt tội phạm.

Đối với bệnh binh, chỉ xem xét công nhận đối với những người bị mắc bệnh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên khi làm nhiệm vụ cấp bách, nguy hiểm mà không đủ điều kiện hưởng chế độ hưu trí…

* Nâng mức hưởng cho bà mẹ Việt Nam anh hùng

Ông Nguyễn Hữu Thành, Phó chủ tịch UBND H.Long Thành cho rằng chính quyền các cấp trong huyện đã xác định rõ nhiệm vụ chăm sóc NCC, thân nhân liệt sĩ, gia đình cách mạng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị. Khảo sát hơn 1,1 ngàn đối tượng đang hưởng trợ cấp hằng tháng của huyện (có 6 bà mẹ Việt Nam anh hùng (VNAH) còn sống; 9 thương binh nặng) đều có mức sống tốt. Cả 6/6 mẹ đều được các cơ quan, đơn vị nhận phụng dưỡng suốt đời; thương binh nặng đều có người chăm sóc theo quy định.

Cùng với việc mở rộng đối tượng được thụ hưởng, Pháp lệnh số 02 còn quy định rõ mức hưởng trợ cấp hằng tháng với bà mẹ VNAH bằng 3 lần mức chuẩn; nghĩa là mức chuẩn hiện nay gồm cả phụ cấp và trợ cấp là 1,624 triệu đồng/mẹ/tháng tính theo số con liệt sĩ. Còn theo quy định của Pháp lệnh số 02 thì tổng mức trợ cấp và phụ cấp của mẹ VNAH sẽ là 6,233 triệu đồng/mẹ/tháng và không phụ thuộc vào số con liệt sĩ…

Pháp lệnh số 02 cũng bỏ quy định trợ cấp tuất theo số con liệt sĩ với bà mẹ VNAH mà cố định rõ tổng mức được hưởng (cả trợ cấp, phụ cấp).

Cũng theo quy định tại Pháp lệnh số 02 và Nghị định 131 hướng dẫn thực hiện Pháp lệnh số 02, tăng mức trợ cấp cho người thờ cúng liệt sĩ từ 500 ngàn đồng/người/năm trước đây lên mức 1,4 triệu đồng/người để hỗ trợ những người thờ cúng liệt sĩ thuận lợi hơn…

Bà Nguyễn Thị Kim Ngân cho biết, để Pháp lệnh số 02 và Nghị định 131 hướng dẫn thực hiện vào thực tiễn, Sở LĐ-TBXH đã tham mưu cho tỉnh kiện toàn Ban Chỉ đạo thực hiện Pháp lệnh số 02 và ra quy chế hoạt động của Quỹ Đền ơn đáp nghĩa do Phó chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Sơn Hùng làm Trưởng ban; Giám đốc Sở LĐ-TBXH là Phó trưởng ban thường trực… Đồng thời, triển khai tới các địa phương, nhất là đội ngũ cán bộ NCC cấp xã để kịp thời tham mưu giúp cấp ủy, chính quyền các địa phương triển khai đưa Pháp lệnh 02 cùng Nghị định 131 vào thực tiễn.

Nguyệt Hà