Nhân kỷ niệm 59 năm ngày Thương binh liệt sĩ, báo Đồng Nai số 1187 ra ngày 25-7, có đăng bài “Câu chuyên về hai ngôi mộ” của tác giả Vũ Đức Vinh. Là một độc giả, trước hết tôi xin được thay lời người đã khuất cảm ơn Tòa soạn báo Đồng Nai và tác giả của bài báo.
Nhân kỷ niệm 59 năm ngày Thương binh liệt sĩ, báo Đồng Nai số 1187 ra ngày 25-7, có đăng bài “Câu chuyên về hai ngôi mộ” của tác giả Vũ Đức Vinh. Là một độc giả, trước hết tôi xin được thay lời người đã khuất cảm ơn Tòa soạn báo Đồng Nai và tác giả của bài báo.
“Hai ngôi mộ, nơi yên nghỉ của hai người đã từng tham gia hoạt động cách mạng. Hai ông đã mất đi nhưng còn để lại trong lòng chúng ta - những người đang sống bao trăn trở và những nỗi băn khoăn, day dứt... còn đó lời nhắn gửi tìm đến người thân”.
Lời dẫn của bài báo, đồng thời là lời kết cho ý nguyện của người đã mất và tiếng lòng của những người đang sống.
Sau khi đọc bài báo, tôi tìm về vùng đất Cù Lao Thạnh Hội để tìm hiểu sự tình. Tôi được ông Năm Phích (tức ông Hồ Văn Phát) người quản lý, chăm sóc Đình Thần Tân Hội dẫn đến thăm phần mộ của hai nhân vật, ông Ngô Thành Xe (Năm Xe) và ông Lê Văn Lộc (Chín Lộc) nằm yên nghỉ bên nhau. Sau đó, ông Năm Phích dẫn tôi vào đình thắp nhang trước bàn thờ hai ông tại đình và chỉ cho tôi xem cánh cửa - dấu tích còn lại của căn hầm bí mật mà hai ông đã nuôi giấu cán bộ. Khi trao đổi với tôi, ông Năm Phích cho biết: “Thấy hai ông có công với dân, với nước, nhân dân Tân Hội lập bàn thờ tại Đình làng để hương khói”.
Vậy là công lao của hai con người trong hai ngôi mộ đã được nhân dân ở Tân Hội công nhận. Còn chúng ta - chính quyền và các cơ quan chức năng chưa thể công nhận, bởi một lý do: Không có người làm chứng, xác nhận!
Thật không công bằng khi mọi người dân tự nguyện tham gia chống giặc ngoại xâm cứu nước, cứu giống nòi, họ không đòi hỏi bất kỳ một điều kiện nào từ phía xã hội nhưng khi đất nước đã yên bình và từng bước đi lên càng ngày càng to đẹp hơn, thì những người nằm xuống trong lòng đất lạnh qua thời gian hơn 30 năm sau chiến tranh vẫn còn khắc khoải, đợi chờ. Chẳng biết ở cõi tâm linh họ nghĩ gì?!
Mong rằng qua bài báo này, các cơ quan chức năng, các cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương hãy hướng về một sự công bằng tương xứng với sự đóng góp của những người tham gia hoạt động cách mạng trong điều kiện bí mật, thầm lặng và đơn tuyến. Họ chính là những con người huyền thoại của cuộc kháng chiến huyền thoại.
Tôi càng thấm thía lời nói của ông Hai Cà (tức Đại tá Trần Công An, anh hùng lực lượng vũ trang): “Hầm bí mật mà nhiều người biết thì còn gì là bí mật nữa”. Vì như vậy, người hoạt động bí mật mà nhiều người biết thì làm sao hoạt động được trong lòng địch? Nay hai ông đã mất đi và sự việc chúng ta đã biết. Hãy chia sẻ những hy sinh mất mát không gì có thể bù đắp được của hai ông và gia đình họ. Đó cũng là đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của nhân dân ta.
Ba Phan (P. Thống Nhất)

![[Infographic] 4 điểm mới quan trọng của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tham nhũng](/file/e7837c02876411cd0187645a2551379f/122025/90f92328a1122e4c7703_20251229131810.jpg?width=400&height=-&type=resize)
![[Chùm ảnh] Toàn cảnh Khu công nghiệp Biên Hòa 1 đang tháo dỡ nhà xưởng, bàn giao mặt bằng](/file/e7837c02876411cd0187645a2551379f/122025/anh_1_resized_20251230152415_20251230165401.jpg?width=500&height=-&type=resize)








