Tình trạng khiếu nại, tố cáo chưa giảm, vì sao?

Theo thống kê của Thanh tra tỉnh, 6 tháng đầu năm 2009, lượng đơn khiếu nại, tố cáo (KNTC) đã tăng 25% so với cùng kỳ năm 2008 (tăng khoảng 288 đơn). Trong đó, tập trung chủ yếu vào một số dự án lớn như: dự án hồ chứa nước Sông Ray (158 đơn) và chợ mới Long Khánh (347 đơn)...

Theo thống kê của Thanh tra tỉnh, 6 tháng đầu năm 2009, lượng đơn khiếu nại, tố cáo (KNTC) đã tăng 25% so với cùng kỳ năm 2008 (tăng khoảng 288 đơn). Trong đó, tập trung chủ yếu vào một số dự án lớn như: dự án hồ chứa nước Sông Ray (158 đơn) và chợ mới Long Khánh (347 đơn)...

Nội dung mà người dân khiếu nại phần lớn là chính sách đền bù khi giải tỏa và việc hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án khu công nghiệp, khu đô thị. Một số trường hợp khiếu nại khác thuộc về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; tranh chấp đất đai giữa các hộ dân và giữa nhân dân với các đơn vị quân đội.

Theo Phó chủ tịch UBND tỉnh Huỳnh Thị Nga, nguyên nhân phát sinh khiếu nại là do cơ chế, chính sách, pháp luật có nhiều bất cập. Các quy định về giá đất; quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho người có đất bị thu hồi còn chênh lệch so với thực tế mà chưa kịp thời điều chỉnh bổ sung. Nhưng về chủ quan, việc khiếu kiện của dân có nguyên nhân từ công tác thu hồi, giải tỏa, bồi thường và tái định cư ở một số nơi còn thiếu công khai, dân chủ. Việc áp giá bồi thường, vị trí, diện tích đất còn có trường hợp chưa đúng, chưa đủ; xây dựng các khu tái định cư còn chậm. Việc quản lý đất của các đơn vị quân đội đóng trên địa bàn không chặt chẽ, để xảy ra tình trạng cấp đất cho sĩ quan, cán bộ xây dựng nhà ở và sau đó sang nhượng trái phép cho người khác; một số nơi thì để người dân lấn chiếm đất, xây dựng nhà ở, công trình trái phép. Việc này đã xảy ra nhiều năm, nhưng giữa địa phương và các đơn vị quân đội chưa có tiếng nói chung để có biện pháp xử lý triệt để.

Lãnh đạo UBND tỉnh cũng nhìn nhận: "Công tác tuyên truyền, phổ biến đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước tuy có nhiều cố gắng nhưng chưa có biện pháp, hình thức phù hợp với từng đối tượng, địa bàn nên hiệu quả mang lại nhằm hạn chế khiếu kiện là chưa cao". Đó là chưa kể, một số trường hợp cố tình khiếu nại kéo dài, không chấp hành quyết định giải quyết của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền. Cá biệt có những trường hợp bất chấp pháp luật, có hành vi quá khích, lôi kéo khiếu nại đông người. Tuy nhiên, biện pháp chế tài đối với tình trạng này chưa đủ mạnh, thực hiện chưa nghiêm. Cụ thể, việc áp dụng điều 100 của Luật KNTC để xử lý những người lợi dụng khiếu nại sai sự thật, lôi kéo, kích động, xúi giục người khác... là rất khó, vì chưa có văn bản dưới luật quy định, hướng dẫn rõ ràng.

Trong khi đó, công tác giải quyết KNTC có nơi chưa chặt chẽ, còn để kéo dài thời gian, gây bức xúc cho người khiếu nại. Ở đây, nguyên nhân chủ yếu là do cán bộ làm công tác tiếp dân, xử lý đơn thư chưa nắm chắc quy định của pháp luật về khiếu nại, còn lúng túng khi xác định thẩm quyền giải quyết. Từ đó đã ảnh hưởng đến tiến độ giải quyết đơn thư. 6 tháng đầu năm 2009, các cơ quan chức năng trong tỉnh mới giải quyết được 47% lượng đơn thư. Ngoài ra, việc chỉ đạo, theo dõi, kiểm tra, đôn đốc của thủ trưởng các cơ quan, đơn vị, địa phương chưa thường xuyên, kiên quyết. Đồng thời, sự phối hợp giữa các ngành, cấp liên quan chưa tốt nên giải quyết đơn thư KNTC còn chồng chéo, thiếu thống nhất...

PV