Nghị quyết của Quốc hội không chỉ dừng ở việc nâng cấp đơn vị hành chính mà thực sự tạo ra mô hình phát triển mới

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, sáng 20-4, Quốc hội thảo luận ở tổ về 4 nhóm nội dung, trong đó có Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương.

Tham gia thảo luận tại Tổ 1 - Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội, đại biểu GS.TS. Nguyễn Thị Lan, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam nêu quan điểm, nghị quyết không chỉ dừng ở việc nâng cấp đơn vị hành chính, mà thực sự tạo ra một mô hình phát triển mới.

Quang cảnh phiên thảo luận tại Tổ 1 - Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội sáng 20-4. Ảnh: Quang Khánh

Cơ bản nhất trí cao với dự thảo Nghị quyết về việc thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, đại biểu Nguyễn Thị Lan đánh giá dự thảo Nghị quyết đã được chuẩn bị công phu, đầy đủ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn, đặc biệt, đã làm rõ vai trò của Đồng Nai là một cực tăng trưởng quan trọng, trung tâm công nghiệp, logistics và cửa ngõ hội nhập quốc tế của vùng phía Nam. 

Với mong muốn Nghị quyết của Quốc hội không chỉ dừng ở việc nâng cấp đơn vị hành chính, mà phải thực sự tạo ra một mô hình phát triển mới, đại biểu Nguyễn Thị Lan đề nghị nhấn mạnh rõ hơn yếu tố cấp thiết của việc chuyển đổi mô hình phát triển.

Hiện nay, Đồng Nai đã phát triển rất mạnh về công nghiệp và hạ tầng. Nhưng cũng chính vì vậy, mô hình “tỉnh công nghiệp” đang bắt đầu bộc lộ những giới hạn, đặc biệt trong quản trị đô thị quy mô lớn, trong thu hút nhân lực chất lượng cao và trong nâng cao giá trị gia tăng.

Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng điều hành phiên thảo luận tại Tổ 1. Ảnh: Quang Khánh

Do đó, việc thành lập thành phố không chỉ là thay đổi tên gọi hay cấp hành chính, mà cần được nhìn nhận là chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang phát triển theo chiều sâu, dựa vào tri thức, công nghệ và liên kết vùng. Đại biểu Nguyễn Thị Lan nhấn mạnh nội dung này cần được thể hiện rõ hơn trong nghị quyết.

Về định hướng phát triển kinh tế, dự thảo nghị quyết đã xác định rất đúng vai trò trung tâm công nghiệp và logistics. Tuy nhiên, đại biểu cho rằng cần nâng tầm thêm một bước.

Đồng Nai không nên chỉ là trung tâm sản xuất, mà cần trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ của vùng Đông Nam Bộ.

Muốn vậy, cần định hướng rõ việc hình thành các trung tâm nghiên cứu - phát triển (R&D) gắn với khu công nghiệp, doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp FDI. Khi đó, Đồng Nai không chỉ tham gia vào chuỗi giá trị, mà có thể làm chủ công nghệ và tạo ra giá trị mới.

Đại biểu Nguyễn Thị Lan phát biểu. Ảnh: Quang Khánh

Đại biểu Nguyễn Thị Lan cũng cho rằng vấn đề nguồn nhân lực chưa được làm rõ, chưa tương xứng trong dự thảo nghị quyết. Theo đại biểu, nếu không có nguồn nhân lực đủ mạnh, thì rất khó hiện thực hóa các mục tiêu lớn về công nghiệp, logistics hay công nghệ cao. Ví dụ, doanh nghiệp logistics hiện nay cần nhân lực có thể vận hành hệ thống số, quản trị chuỗi cung ứng thông minh. Nếu đào tạo không gắn với thực tiễn, sẽ dẫn đến tình trạng “thừa lao động nhưng thiếu kỹ năng”. Đây là điểm cần được xử lý ngay từ định hướng chính sách.

Vì vậy, đại biểu đề nghị xác định rõ, Đồng Nai là trung tâm đào tạo và cung ứng nhân lực chất lượng cao cho toàn vùng Đông Nam Bộ, với cơ chế gắn chặt đào tạo với nhu cầu doanh nghiệp.

Trên thực tế, Đồng Nai dù phát triển công nghiệp mạnh, nhưng vẫn có vai trò rất quan trọng trong cung ứng nông sản, thực phẩm cho cả vùng phía Nam. Nếu không có định hướng rõ, rất dễ dẫn đến đô thị hóa nhanh nhưng làm suy giảm nền tảng nông nghiệp. Vì vậy, đại biểu Nguyễn Thị Lan đề nghị bổ sung định hướng phát triển Đồng Nai trở thành trung tâm nông nghiệp công nghệ cao và kinh tế sinh học, gắn với chế biến sâu, logistics lạnh và truy xuất nguồn gốc. Nếu làm tốt, đây không chỉ là câu chuyện nông nghiệp, mà là tạo ra một chuỗi giá trị hoàn chỉnh, bền vững và có khả năng cạnh tranh cao.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận. Ảnh: Quang Khánh

Về tổ chức thực hiện, dự thảo nghị quyết lựa chọn phương án giữ ổn định bộ máy trong giai đoạn đầu là hợp lý. Tuy nhiên, theo đại biểu, cần có lộ trình rõ ràng hơn cho việc chuyển đổi sang mô hình quản trị đô thị hiện đại, tăng cường phân quyền, ứng dụng quản trị số và đặc biệt là có cơ chế thu hút nhân lực chất lượng cao, chuyên gia, nhà khoa học.

Đại biểu Nguyễn Thị Lan nhận định, việc thành lập thành phố Đồng Nai là một quyết định rất quan trọng, có ý nghĩa không chỉ đối với địa phương mà còn với cả vùng và cả nước. Nhưng để Đồng Nai thực sự trở thành cực tăng trưởng mới, thì cần nhấn mạnh rõ hơn các trụ cột: khoa học công nghệ - nguồn nhân lực - đổi mới sáng tạo - và phát triển bền vững.

Nếu làm được điều này, Đồng Nai không chỉ là một thành phố trực thuộc Trung ương, mà còn có thể trở thành một hình mẫu phát triển mới trong giai đoạn tới.

Nguồn: QuocHoi.vn