Gỡ khó khi thí điểm nhất thể hóa chức danh lãnh đạo

Cập nhật lúc 22:55, Thứ Tư, 24/11/2021 (GMT+7)

Việc thực hiện thí điểm các mô hình nhất thể hóa một số chức danh cán bộ lãnh đạo, quản lý tại Đồng Nai thời gian qua đã đem lại một số kết quả tích cực nhưng cũng nảy sinh những bất cập, cần có giải pháp tháo gỡ.

Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy Nhơn Trạch Huỳnh Minh Đức chia sẻ về kết quả thực hiện thí điểm mô hình kiêm nhiệm chức danh chủ nhiệm ủy ban kiểm tra đồng thời là chánh thanh tra huyện tại Hội nghị tổng kết ngành Kiểm tra Đảng tỉnh năm 2020. Ảnh: P.Hằng
Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy Nhơn Trạch Huỳnh Minh Đức chia sẻ về kết quả thực hiện thí điểm mô hình kiêm nhiệm chức danh chủ nhiệm ủy ban kiểm tra đồng thời là chánh thanh tra huyện tại Hội nghị tổng kết ngành Kiểm tra Đảng tỉnh năm 2020. Ảnh: P.Hằng

Thực hiện Nghị quyết 18-NQ/TW ngày 25-10-2017 của Ban chấp hành Trung ương về Một số vấn đề tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh đã có Kế hoạch số 166-KH/TU để thực hiện nghị quyết này. Để thực hiện Kế hoạch 166-KH/TU và trên cơ sở thực tiễn của các huyện, thành phố, Ban TVTU đã chỉ đạo thực hiện thí điểm các mô hình nhất thể hóa chức danh cán bộ lãnh đạo, quản lý gồm: trưởng ban tuyên giáo kiêm giám đốc trung tâm chính trị huyện; trưởng ban tổ chức kiêm trưởng phòng nội vụ huyện; trưởng ban dân vận kiêm chủ tịch ủy ban MTTQ Việt Nam huyện và chủ nhiệm ủy ban kiểm tra kiêm chánh thanh tra huyện.

* Giảm 16 chức danh lãnh đạo, quản lý cấp huyện

Phó bí thư thường trực Huyện ủy Thống Nhất Nguyễn Huy Du cho biết, huyện đang thực hiện 3 mô hình nhất thể hóa chức danh lãnh đạo gồm: trưởng ban tuyên giáo đồng thời là giám đốc trung tâm chính trị huyện; trưởng ban dân vận đồng thời là chủ tịch ủy ban MTTQ Việt Nam huyện và trưởng ban tổ chức đồng thời là trưởng phòng nội vụ huyện. Cán bộ được lựa chọn để kiêm nhiệm các chức danh lãnh đạo đã đảm bảo quy trình và đúng các tiêu chuẩn chức danh được Trung ương, Tỉnh ủy quy định. Các cơ quan thực hiện mô hình kiêm nhiệm đã kịp thời cụ thể hóa chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, mối quan hệ công tác bằng các quy chế làm việc cụ thể, rõ ràng.

Trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ, người đứng đầu cơ quan luôn bám sát quy chế làm việc, tuân thủ nguyên tắc hoạt động, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ, tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách theo đúng quy định và thẩm quyền. Các đồng chí thực hiện đồng thời 2 chức danh dù khối lượng công việc rất nhiều nhưng đã nêu cao tinh thần trách nhiệm, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, có khả năng tổng hợp, khái quát cao và quản lý, điều hành cơ quan thực hiện tốt nhiệm vụ. Kết quả hằng năm, việc thực hiện nhiệm vụ chính trị ở các cơ quan thực hiện kiêm nhiệm chức danh lãnh đạo đều được Ban thường vụ Huyện ủy đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên.

Thực hiện Kết luận số 74-KL/TW ngày 22-5-2020 của Bộ Chính trị và hướng dẫn của Ban Tổ chức Trung ương về phát huy những ưu điểm và khắc phục những hạn chế qua 2 năm thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW và Nghị quyết số 19-NQ/TW của Ban chấp hành Trung ương khóa XII, Ban TVTU đã ban hành Công văn số 9997-CV/TU thống nhất không mở rộng thí điểm mô hình tổ chức mới và kiêm nhiệm chức danh ở những nơi chưa thực hiện.

Theo báo cáo của Tỉnh ủy, việc thực hiện thí điểm kiêm nhiệm chức danh ở Đồng Nai trên nguyên tắc: thực hiện đối với những nơi có đủ điều kiện, có lộ trình chuẩn bị cụ thể, phù hợp (trong đó ưu tiên những địa phương đã đăng ký thực hiện); mỗi mô hình chọn 1 hoặc 2 địa phương làm điểm (đối với mô hình đã có địa phương triển khai thì có thể chọn nhiều hơn để thực hiện). Thống nhất tên gọi các mô hình thí điểm là “kiêm nhiệm” để đảm bảo cơ chế chính sách cho cán bộ… Bên cạnh đó, khi các địa phương thực hiện thí điểm kiêm nhiệm chức danh phải đảm bảo các điều kiện theo quy định.

Đến nay, có 11/11 huyện, thành phố thực hiện mô hình trưởng ban tuyên giáo kiêm giám đốc trung tâm chính trị và mô hình trưởng ban dân vận kiêm chủ tịch ủy ban MTTQ; 5 huyện thực hiện mô hình trưởng ban tổ chức kiêm trưởng phòng nội vụ huyện; 2 huyện, thành phố thực hiện mô hình chủ nhiệm ủy ban kiểm tra kiêm chánh thanh tra huyện.

Qua triển khai thực hiện thí điểm kiêm nhiệm chức danh đã đạt kết quả tích cực: giảm 16 chức danh lãnh đạo, quản lý; tiết kiệm cho ngân sách; việc truyền tải chủ trương, nghị quyết của Đảng sang việc tổ chức thực hiện của chính quyền được rút ngắn; đề cao trách nhiệm người đứng đầu, góp phần rèn luyện, nâng cao năng lực, phát huy tính năng động, sáng tạo trong lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành công việc tham mưu cho cấp ủy, chính quyền.

Quá trình thực hiện thí điểm các mô hình, Ban TVTU và các cấp ủy địa phương đã bám sát nghị quyết, kết luận của Trung ương; có lộ trình phù hợp, trên tinh thần vừa làm, vừa rút kinh nghiệm.

* Không mở rộng mô hình

Đồng chí Huỳnh Minh Đức, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy đồng thời là Chánh thanh tra H.Nhơn Trạch chia sẻ, việc thực hiện kiêm nhiệm chức danh lãnh đạo đã góp phần giảm định suất chức danh lãnh đạo nhưng đã tạo áp lực, khó khăn không nhỏ cho cán bộ kiêm nhiệm, đòi hỏi cán bộ kiêm nhiệm phải không ngừng nỗ lực học hỏi, tìm hiểu, bổ sung kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ; đồng thời, phải phân phối quỹ thời gian khoa học, hợp lý mới đảm bảo điều hành cả hai cơ quan.

Mặc dù giảm được chức danh lãnh đạo nhưng biên chế thực tế tại các cơ quan vẫn được giữ nguyên, không thay đổi nên chưa tác động hiệu quả đến mục tiêu tinh giản biên chế và hiệu quả kinh tế như mục tiêu đặt ra. Đồng thời, khi thực hiện mô hình này đã có tác động đến tâm tư của người bị tác động bởi việc giảm chức danh lãnh đạo.

Bộ máy cơ quan Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy và Thanh tra huyện sau thực hiện kiêm nhiệm chức danh lãnh đạo vẫn hoạt động độc lập theo nguyên tắc, quy định riêng (Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy là cơ quan tham mưu, giúp việc của cấp ủy, thực hiện theo các nguyên tắc, quy định, Điều lệ Đảng; Thanh tra huyện là cơ quan chuyên môn thuộc UBND huyện, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công tác thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng). Cơ chế quản lý, lãnh đạo của 2 cơ quan có sự khác biệt dẫn đến việc quản lý, điều hành của người đứng đầu còn nhiều bất cập, chồng chéo giữa thẩm quyền, chức vụ được giao. Hiện nay, đồng chí chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy đồng thời là Chánh thanh tra huyện hưởng chế độ chính sách đối với vai trò Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy và 10% phụ cấp kiêm nhiệm, ngoài ra chưa có chế độ chính sách khác.

Khi đánh giá về những khó khăn, bất cập trong quá trình thực hiện thí điểm kiêm nhiệm chức danh lãnh đạo, Ban TVTU đã nêu rõ: do chưa có hướng dẫn cụ thể nên khi thực hiện chế độ phụ cấp và chi trả phụ cấp đối với người đứng đầu cơ quan thực hiện thí điểm còn lúng túng, chưa có sự thống nhất về cách gọi giữa “đồng thời” và “kiêm nhiệm” trong các văn bản quy định về chế độ phụ cấp.

Trong lãnh đạo, điều hành hoạt động của hai cơ quan, người đứng đầu đôi khi chưa thật sự sâu sát, còn lúng túng trong xử lý công việc và nhầm lẫn vị trí, chức năng, nhiệm vụ giữa hai đơn vị; công việc ở một số nơi phụ thuộc nhiều vào cấp phó. Việc thực hiện quyền hạn được giao trong mối quan hệ công tác có những bất cập, ảnh hưởng đến tổ chức triển khai thực hiện nhiệm vụ và sự chủ động trong chỉ đạo, điều hành. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của người đứng đầu đối với các hoạt động của cơ quan nơi kiêm nhiệm chức danh chưa toàn diện do người đứng đầu không sinh hoạt và không giữ chức vụ tại chi bộ cơ quan nơi kiêm nhiệm (như đồng chí trưởng ban dân vận, trưởng ban tổ chức, chủ nhiệm ủy ban kiểm tra huyện ủy sinh hoạt tại chi bộ cơ quan thuộc Đảng bộ cơ sở khối Đảng huyện).

Nguyên nhân của những hạn chế, vướng mắc này có phần do hệ thống văn bản cụ thể hóa chủ trương, nghị quyết của Đảng, Nhà nước chậm được ban hành, bổ sung, sửa đổi, thiếu sự đồng bộ. Chính sách, chế độ đãi ngộ hiện nay chưa tương xứng với khối lượng công việc, chưa tạo động lực cho cán bộ. Quy chế của các cơ quan được xây dựng theo quy định riêng biệt, độc lập nên cơ chế quản lý, lãnh đạo có sự khác biệt, dẫn đến công tác điều hành của người đứng đầu còn nhiều bất cập (như: chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của ban dân vận, ban tổ chức, ủy ban kiểm tra cấp ủy thực hiện theo Điều lệ Đảng và các quy định của Ban Bí thư Trung ương; chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của phòng nội vụ, thanh tra huyện thì thực hiện theo nghị định của Chính phủ và các hướng dẫn của cơ quan chuyên ngành…).

Từ những phân tích, đánh giá nêu trên cho thấy, các mô hình kiêm nhiệm chức danh đã mang lại hiệu quả nhất định nhưng còn nhiều bất cập, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Trước tình hình này, Ban TVTU đã kiến nghị Trung ương xem xét kết thúc thí điểm đối với các mô hình: trưởng ban dân vận kiêm chủ tịch ủy ban MTTQ Việt Nam huyện, trưởng ban tổ chức kiêm trưởng phòng nội vụ và chủ nhiệm ủy ban kiểm tra kiêm chánh thanh tra huyện; chỉ tiếp tục thực hiện mô hình trưởng ban tuyên giáo kiêm giám đốc trung tâm chính trị huyện.

Việc kiêm nhiệm chức danh lãnh đạo quản lý nhằm mục tiêu tinh gọn bộ máy, giảm biên chế, tăng cường hiệu quả hoạt động đối với hệ thống chính trị. Để thực hiện hiệu quả chủ trương này, Trung ương nghiên cứu, ban hành quy định chung để định hướng cho các địa phương thực hiện. Đồng thời, cần bổ sung, sửa đổi quy định về chức năng, nhiệm vụ, mối quan hệ công tác, biên chế của các cơ quan cho phù hợp nhằm đảm bảo sự lãnh đạo, điều hành và hiệu quả hoạt động. Điều chỉnh tăng phụ cấp kiêm nhiệm chức danh lên 50% để tương xứng khối lượng công việc, tạo động lực cho cán bộ làm việc.

Phương Hằng

.
.
.
.
.